Gjatë vizitës së tij në deponinë e Strugës, Ambasadori i BE-së Michalis Rokas shprehu shqetësim serioz për situatën në terren dhe afërsinë e saj me shtëpitë, lumin Drini i Zi, sistemin e furnizimit me ujë dhe Liqenin e Ohrit.
Rokas vlerësoi se problemi është i madh dhe se nuk mund të presim vetëm për një zgjidhje afatgjatë me sistemin rajonal të menaxhimit të mbeturinave në Novaci. Sipas tij, nevojiten masa urgjente edhe për situatën aktuale, sepse deponia ndodhet në një vendndodhje që paraqet rreziqe të drejtpërdrejta për mjedisin dhe cilësinë e jetës së qytetarëve.
Bashkimi Evropian mbështet trajtimin rajonal të mbetjeve të ngurta, por procesi nuk ka përfunduar ende. Rokas njoftoi diskutime me institucionet përkatëse dhe autoritetet lokale mbi atë që mund të bëhet ndërkohë, derisa të ndërtohet një zgjidhje rajonale.
Kryetari i bashkisë së Strugës, Mendi Kjura, tha se ekziston një organ koordinues për deponinë rajonale dhe se janë siguruar fonde për projektin e Novacit. Ai pret që së shpejti të shpallet tenderi për impiantin që do të trajtojë mbeturinat.
Aktivisti mjedisor dhe avokati Gligorie Kjatoski paralajmëroi se deponia vazhdon të rritet. Sipas vlerësimeve të tij, në vitin 2021 ajo ishte rreth 22 metra e lartë, ndërsa sot arrin rreth 30 metra mbi tokë. Ai beson se zgjidhja e përhershme është zhvendosja e plotë e deponisë, bonifikimi i tokës dhe pyllëzimi i zonës.
Problemi i deponisë së mbeturinave në Strugë ka qenë një nga problemet më serioze mjedisore në pjesën jugperëndimore të vendit për vite me radhë. Organizatat dhe aktivistët e shoqërisë civile kanë kërkuar më parë llogaridhënie institucionale dhe mbrojtje gjyqësore, dhe rasti ishte i lidhur edhe me kërkesat për mbrojtjen e të drejtës për një mjedis të shëndetshëm.
Çështja merr peshë shtesë për shkak të statusit të rajonit të Ohrit si një vend i trashëgimisë natyrore dhe kulturore botërore. Menaxhimi i mbeturinave dhe trajtimi i ujërave të zeza janë identifikuar tashmë si prioritete për Strugën dhe Ohrin në kontekstin e ruajtjes së statusit të tyre të UNESCO-s.
