Ekspe tët e sigu isë pa alajmë oj ë se shpë blimi p ej 2500 eu osh pë efektivët e vijës së pa ë gjatë p otestave eziko të pe ceptohet si mi atim politik i sjelljes së ty e, dë kohë që kë kohet hetim dhe mbikëqy je e pë do imit jop opo cio al të fo cës.
Në jë sallë të mbushu plot me pu o jës të Policisë së Shtetit më 19 teto , k yemi ist i Edi Rama e dau p otestë ë dy f o te dhe p emtoi shpë blim p ej 2500 eu osh pë çdo pu o jës policie të vijës së pa ë.
“Pë të gjithë eziste cë , pë të gjithë sak ificë , pë të gjithë ku ajë dhe mbi të gjitha pë di jiteti me të cili ju po i dil i pë ballë jo vetëm këty e… e do t’ju vëmë me jëhe ë ë dispozicio jë shumë p ej 2500 eu osh pë çdo efektiv që është ë këtë f o t, sepse ke i jo vetëm st esi , po ke i edhe evojë pë të shpe zua ë këtë mome t dhe gjë a ekst a,” dekla oi Rama.
B e da ditës, Këshilli i Mi ist ave çeli jë fo d p ej 759 milio ë lekësh pë shpë blimi e 2821 pu o jësve të policisë, të cilët p ej dy javësh po i luftoj ë p otestat stude to e me gaz lotsjellës, ujë me p esio e shkopi j dhe plumba gome.
P otestat e javëve të fu dit u adikalizua ë pë leshje dhe dëmtim të p o ës publike dhe p ivate, pasi kë kesat e p otestave paqëso e të katë muajve a ë ë vesh të shu dhë .
Pas efo mave të jëpas jëshme pë itje e besimit publik, Policia e Shtetit ë Shqipë i vua së ish ga pe ceptimi i jë i stitucio i të politizua , veça ë isht ë a gjet e la ta d ejtuese. Sjellja e u ifo mave blu gjatë p otestave a tiqeve ita e të javëve të fu dit g e pikëpyetje pë jë politizim edhe më të skajshëm të saj.
Edhe pse dhë ia e jë shpë blimi pë o ët e zgjatu a të pu ës uk është automatikisht i paligjshëm, sipas ekspe tit të sigu isë, Redio Qi jazi, ekzisto eziku që efektivët ta lexoj ë atë “si mi ë johje pe so ale ga pushteti”.
“Si mu det jë pu o jës ta bëjë dallimi që po vle ësohet pë shë bim daj shtetit dhe jo daj qeve isë,” pyet Qi jazi, d ejto i fo dacio it Ma y Wa d Lo eto.
Roma io Shehu, studiues p a ë I stitutit pë Demok aci dhe Ndë mjetësim është gjithashtu i shqetësua pë mesazhi që pë cjell ve dimi i qeve isë ë ko teksti e p otestave.
“Ku qeve ia shpë ble fi a cia isht efektivët pas p otestave masive ku dë saj, ë jë ko tekst ku ka p ete dime të a syeshme pë pë do im të tep ua të fo cës, veça ë isht daj të mitu ve, k ijohet eziku që ve dimi të pe ceptohet si mi atim politik i vep imeve të policisë,” tha Shehu.
Sipas legjislacio it shqipta , Policia e Shtetit është jë i stitucio i depolitizua i admi ist atës shtetë o e, po ma ëdhë iet e saj me pushteti ka ë qe ë histo ikisht të dë likua a. Studime të k ye a ga I stituti pë Demok aci dhe Ndë mjetësim g e ë p ej vitesh shqetësimi pë dikimi politik ë polici.
Sipas jë a ketimi të disa viteve më pa ë, eth 50% e pu o jësve të policisë ishi dako d me pohimi se d ejtuesit politikë e pë do i Polici ë e Shtetit pë qëllime politike dhe ko uptive.
Gjatë p otestave të javëve të fu dit, vep imet e Policisë së Shtetit ja ë vë ë shpesh ë pikëpyetje pë shkak të fo cës jop opo cio ale të usht ua daj të i jve, pë do imit të gazit lotsjellës apo të plumbave të gomës daj p otestuesve. Ndë kohë, dhjet a a estime ja ë shpallu të paligjshme ga gjykatat.
Ekspe tët e shoqë isë civile bëj ë thi je që mbështetja politike dhe shpë blimet uk duhet të lë ë ë hije lloga idhë ie pë vep imet e k ye a gjatë p otestës.
Sipas Roma io Shehut ga IDM, edhe pse me axhimi i p otestave mba t sfida të mëdha ope acio ale, uk e pë jashto polici ë ga dety imi pë të espektua ligji , p opo cio aliteti dhe të d ejtat e je iut.
“Vep imet e paligjshme të policisë duhet të hetohe dhe të t ajtohe pë mes meka izmave pë katës, dhe të bëhe t a spa e te pë publiku ,” thotë Shehu.
Edhe Qi jazi thekso evojë e hetimit të vep imeve të policisë daj p otestave stude to e.
“Duhet të uhe pamjet, u dh at ope acio alë dhe apo tet e pë do imit të fo cës, të ide tifikohe pë gjegjësit dhe të hetohe edhe u dh at e dhë ë,” thotë Qi jazi.
“Kompe simi i pu ës së k ye dhe vle ësimi i ligjshmë isë së sjelljes ja ë çështje të veça ta. Shpë blimi uk duhet të japë imu itet; a kesa uk duhet të ba azohet me fajësi,” shtoi më tej ai.
Pas pë plasjeve të dhu shme më 21 teto , Avokati i Popullit ko statoi mbipopullim të bllokut të sigu isë, ku p otestuesit fle ë ë dysheme, të mitu it mbahe ë dhoma me të itu dhe a kesa pë dhu ë dhe mohim të d ejtash.
Sipas mo ito imit, a kesat pë dhu ë polico e gjatë p otestave uk ishi dokume tua , dë kohë që ishi evide tua aste të pu o jësve të policisë apo automjeteve të ty e të paide tifikua a.
Shkelje të tilla kë koj ë sipas ekspe tit Roma io Shehu jo vetëm hetime, po edhe jë mbikëqy je më efektive pa lame ta e dhe i stitucio ale.
“Komisio i pë Çështjet e B e dshme dhe të Mb ojtjes duhet të kë kojë shpjegime ga D ejto i i Pë gjithshëm i Policisë së Shtetit pë me axhimi e p otestave aktuale, dhe masat e ma a pë shqy timi e shkeljeve të p ete dua a,” tha Shehu pë BIRN.
Ndë kohë, Qi jazi kë ko që ve dimi fi a cia dhe zbatimi i tij t’u ë sht ohe ko t olleve i stitucio ale. Sipas tij, Policia e Shtetit duhet të mbështetet ë k ite e sta da de, dokume tim të saktë pë çdo pë fitues dhe apo tim të vep imeve mbi bazë e të dhë ave ko k ete, duke espektua p ivatësi ë dhe evojat ope acio ale.
Ai sugje o gjithashtu që ve dimi dhe zbatimi i tij të mu d të auditohe ga i stitucio et pë katëse, pë fshi ë Pa lame ti , Avokati e Popullit dhe Ko t olli e La të të Shtetit, ë më y ë që të ga a tohet ko t olli demok atik dhe paa shmë ia politike./BIRN
The post “Ekspe tët kë koj ë mbikëqy je e sjelljes së Policisë gjatë p otestave”, BIRN: Shpë blimi 2500 eu o mu d të pe ceptohet si mi atim politik appea ed fi st o Gazeta Shqipta e O li e.
